Xesosi - Apurinã

1.1
Xoão Kapatxisareri Sãpiretakiti
1 Ia Xesosi Kristo iokanapirena erekari. Teoso ãkiri itxaua Xesosi.

1.14-15
Xesosi Mipotorikiniri Iparĩka Kariréia Tõpa
(Mateo 4.12-22, Arókasi 4.14-15)
14 Xoão kateia ãki takikosaaki, Xesosi sari Kariréia tõpamoni. Iuaãtaã isãpiretari Teoso iokanapirena erekari, Teoso auĩtetxi ininiãua pirena. 15 Itxari:
―Teoso keto apopeka. Iua auĩtetxi ininiua apokaãpotapeka. Ininiã hĩtakanapariko himaerekani. Hãuikariko Teoso iokanapirena erekari —itxa Xesosi.

1.21-27
Kiki Maerekati Matamatakoti Auaĩtotakiti
(Arókasi 4.31-37)
21 Xesosi imoianariakorikata apoka Kapanaoõ sitatxiti. Ininiã tomatiko õtisaaki Xesosi sari aiko Xoteo apotiitiniãtaãua oerekarauatini ĩkapani. 22 Iua sãkire kenakotakani tsorĩkaãta, kotxi kona kaiõkatsoparerini atokoni !itxa. Iua oerekakiti sãkiretxiti pataparari, kotxi !isãpiretari ãti koerekareri sãkire apanakini kaiõkatsoparerini atoko. Iuaka sãkirekara isãpireta.

23 Iuasaaki aiko ãki Xoteo apotiitiniãtaãua aua kiki maerekati matamatakoti auakiti. Iua akiripoakata:

24 ―Xesosi Nasaree sitatxitikiri. Kipa pinireka atemoni? Pite ina ate pixipokini ĩkapanikani? Erekarinoka kamakarii. Teoso nakiti pitxaua —itxa. Ikara atoko iua akiripoakata, kotxi iua maerekati matamatakoti pĩkari Xesosi.

25 Ininiã Xesosi itapararitika txari:
―Piotoka. Pitakanapariko ere kiki ĩto.

26 Iuasaaki maerekati matamatakoti iõkokaĩtotari. Ikatxakasaaki, akiripoakata.

27 Kãkiti iuaãtaã auakani tsorĩkaãta. Iuasaaki imisãkiretakakauana:
―Kiripa? Atxiĩti oerekakori sãkiretxiti amaneri apopeka? Iua sãkire kaposotiireri. Ipaniãtakiti maerekati matamatakoti kamapeka —itxanãtana.

1.32-34
Xesosi Makananitinina Amianatakani
(Mateo 8.16-17; Arókasi 4.40-41)
32 Ininiã mapiãnikata kãkiti minana ikinipoko amianatakani, maerekati matamatakoti auaĩtotakini pakini iuamoni. 33 Ininiã ikinimane iua sitatxi auakani apotiitaua aapokotxi tore takote. 34 Ininiã Xesosi makananitana itomaneri amianatakani. Kaiãopokori amianari auakini imakananita. Apaka omitikana itomaneri maerekani matamatakoni. Iuasaaki !auiritana ninoa sãkirauatini, kotxi ninoa imarotari Teoso ãkiri ininiua Xesosi.

2.1-12
Matĩpokotakati Pirena
(Mateo 9.1-8; Arókasi 5.17-26)
1 Eereka mapaõtipeka inaka atoko iuaĩkana Xesosi Kapanaoõ sitatxiti apoka itxa. Iaripireta Xesosi inirimane aapoko apokini. 2 Iuasaakipeka mirikiniti kãkiti apoka iuamoni, ininiã iua aapokotxi xãpoka. Apotiitauana ĩronakikoãtaã apaka. Ininiã !apakata apanakini kãkiti ĩroini aapokotxi ãki. Iuasaaki Xesosi sãpiretari Teoso sãkire kãkitimoni. 3 Iuasaaki ipi ipi pakini kikiakori minari matĩpokotakati. 4 Kãkiti itomaneri ĩronakikoãtaã aua, ininiã kona iposotarina Xesosi takote apokinina. Ininiã aapokotxi nopini, Xesosi manapi ninoa sonatari iua matĩpokotakati iokatxakinina tĩkane Xesosimonikari. Iposo atoko isikakaãpotarina iua manapi. 5 Xesosi imarotari ninoa atão auikiniri iua sãkire. Ininiã Xesosi txari matĩpokotakatimoni:
―Namarite, pimaerekani makatxakapeẽkaika —itxa.

6 Iuasaaki ãtikaka kaiõkatsopareriakori topãkanãta iuaã. Itsorĩkaãnãtana. Ixiniremoninani:

7 ―Kinirepa ia kiki ikara atoko itxa? Maerekati isãpiretakiti, kotxi Teosonanira posotari imakatxakiniri kãkiti maerekani —itxa ninoa sãkire.

8 Iuasaakipeka Xesosi imarotari ninoa xinikakiti ãkixinireẽna. Ininiã Xesosi txana ninoa:
―Kininiãpa ikara atoko hĩtxa xinireta? 9 Nitxari iua imaerekani nimakatxakini, txamari !himarotari imaerekani atão nimakatxakini. “Põkitikaua. Pisirimata pikoseka, sipe pitxa,” nininiã, iuasaaki himarotari nisãkire atão ininiãua, kotxi hĩtikari. Niposotiire imaerekani nimakatxakini ĩkapani, niposotiire iua nõkitikini ĩkapanitxikana. 10 Ininiã uatxaika noerekai hĩte, Teoso iokanatano nota hĩtari iaxitikiri ĩkorapokoritimoni kãkiti maerekani nimakatxakini ĩkapani —itxana kaiõkatsopareriakori.

11 Ininiã matĩpokotakatimoni itxa:
―Põkitikaua. Pisirimata pikoseka, sipe pitxa paapokomoni —itxa.

12 Iuasaakipeka iua õkitikaua. Ikosekari isirimata. Ĩkorape itxa ikinimane okiãtaã. Imakinika kãkiti tikoka. ―Peerekari Teoso kamakiti. Kona mitxi ate itikari ĩkora atoko inakari —itxanãtana kãkiti.

4.35-41
Xesosi Iotokakiniri Ĩtima
(Mateo 8.23-27; Arókasi 8.22-25)
35 Iua õtipanika mapiãnikata itxana imoianariakori:
―Maĩpiriãta ipoa. Ipiniãmoni masa —itxana.

36 Ininiã itakanapana itomaneri kãkiti. Iuasaaki imoianariakori anikari Xesosi kanauaã. Apanakini kanaua axapitiri apaka sari ninoakata. 37 Ĩpiriãtakasaakina ĩtima kataparari apoka ninoamoni. Tsakati kataparari, ininiã ãparaã ierepeẽpokataua kanaua ãki. Kanaua sakikaariãpotape.

38 Iuasaaki Xesosi ikapokiãmoni imakanãta. Isirimata nopini imakanãta. Ninoa õpirĩkari iua:
―Kona pimaãkataua ate. Kona pitiretataua? Apinanapanoka —itxana.

39 Ininiã imereka. Ipinitari ĩtima:
―Piotoka. Auapika pitxako —itxari ipoa. Ininiã itsorĩkaxitita. Ĩtima iotoka. Tsakati iotoka apaka. 40 Ininiã Xesosi:
―Natokopa ininiãpa kapĩkarei hĩte? Kinirepa hĩte kona auikano nota? —itxana ninoa.

41 Apiapĩkareta ninoa. Ininiã ninoa:
―Kinakaripa ia kiki, kotxi ĩtima, tsakati pakini auikari iua sãkire —itxana.

5.22-24
22 Aiko Xoteo apotiitiniãtaãua sikani auĩte apoka iuamoni. Akiritaãka Xáiro iua. Iua kapotoreẽkaua Xesosi apisatoõ. 23 Iua iteene amanaãri Xesosi:
―Namarite opinanapanoka. Masa notakata. Pitakari piuako oa nopini erekape onini ĩkapani.

24 Ininiã Xesosi sari iuakata. Kãkiti kinapokope itxakata isinina.

5.35-42
Xáiro Ãkero Õkitikiko
(Mateo 9.23-26, Arókasi 8.49-56)
35 Xesosi sãkirauatakasaaki oakata, apanakini Xáiro nitiriakori apoka. Itxari:
―Pamarite !auaika. Opĩpeka. Pauiritari Xesosi kanapiriini.

36 Ininiã Xesosi !imaãkatari ikara pirena. Itxari Xáiro:
―Kona pipĩkarauatape. Pauikano —itxari. Ininiã ninoa sari Xáiro aapokomoni. 37 Xesosi auiritana Petro, Txiako, Txiako itari Xoão pakini sini iuakata. !Auiritana apanakini sini iuakata. 38 Ninoa apokasaaki Xáiro aapoko, kãkiti iuaãtaã auakani !imarotarina ikamakitina. Ikinipoko kãkiti txiapanãta, akiripoakanãtana. 39 Xesosi ĩroã. Itxana:
―Kinirepa iteene hĩtxiapanãta? Kinirepa hãkiripoanãta? Amarini !ipina. Oimakanãta —itxa.

40 Ininiã inapetarina iua. Ininiã iokanatana ninoa mapara. Oĩri, onoro, Xesosi moianariakori pakini ĩroã amarini auiniãtaã. 41 Imaĩkaro ouako. Iuasaaki isãpiretaro oa isãkireẽ:
―Taritaa komii. Popĩkari sãkireẽ: “Amarini põkitikaua.” 42 Iuasaakipeka oõkitikaua. Otĩpokota. Oa amarini aua tosi anokanani. Iuasaaki ninoa iteene tsorĩkaãta.

7.18-23
18 Ininiã iua txari:
―!Kiĩkitei hĩte. Kona hĩte imarotatari hinamaã ĩroãkari kona kamari maerekanitxi. 19 Kotxi ĩroãkari !isari hĩxiniremoni. Hĩtikako ãki isa. Iposo atoko hĩtikatakasaaki inapa. Ikara atoko ininiã, erekari ikinipoko kãkiti niãkiti.

20 ―Ixinireẽ potoriãkari iuara kamari kãkiti maerekani. 21 Kãkiti ãkixinire ipotorika ixinikakiti maerekati, anokaretxi, ĩtiriuatakatxi, okaniuatakatxi, ãti kãkiti ĩtanorokata isirĩkini nire pakini. 22 Kãkiti ãkixinireẽ ipotorika itirenani, maerekati Satanasi oerekakiti, misirieneretxi, pẽtauatakatxi kamakari, xikotakatxi, ãti misãkirepiretiko, iuikiniua, miĩkiteti inini pakini. 23 Ikinika ikara maerekati kãkiti ãkixinire auakari txikotari kãkiti xinire —itxa Xesosi.

9.2-8
Moisesi, Eríasi Pakini
(Mateo 17.1-13; Arókasi 9.28-36)
2 Seisi pakini õti napaka atoko Xesosi anikana Petro, Txiako, Xoão pakini oxiratarimoni, mitaxiratarimoni. Iuasaaki ninoanani aua iuaã. Iuaã auakasaakina, Xesosi ĩto ipinipo itxa. 3 Imãka kasarori itxaua. Iotximere apaka auari. Ikara imãka saro atoko inakari, !auari. Kãkiti iteene arokiniãri mãkatxi, iuaritika ikara isaro atoko !auari. 4 Iuasaaki Eríasi, Moisesi pakini tokiã iuaã. Isãkirauatana Xesosikata. 5 Ininiã Petro txari Xesosi:
―Koerekareri, erekapitikari uai aãuini. Makamari papiri ipi ãti pakini, pite ĩkapani, Moisesi ĩkapani, Eríasi ĩkapani —itxa.

6 Ikara atoko itxa Petro, kotxi !imarotaikari isãkire, iteene ipĩkarauatiniã.

7 Iuasaaki katxiãri apoka ninoamoni. Katxiãri ãki auana. Katxiãri ãki Teoso txari:
―Ere namarite, nitiretakiti. Hĩkenakotariko iua sãkire —itxa.

8 Katimaritika Xesosi moianariakori sapotorika. Itikapokotana. Mitxi Xesosikata sãkirauatakani !auaika iuaã. Xesosinokara kaikota ninoakata.

12.28-31
Teoso Paniãtakiti Apiari Akamini
(Mateo 22.34-40)
28 Iuaãtaã aua kaiõkatsopareri. Ikenakotana ninoa misãkiretakakiniua. Ikenakotari Xesosi apakapapiretakiti erekari ene. Ininiã iua pimaãri Xesosi:
―Ĩkiripa Teoso paniãtakiti apiari txataua? Kipa apiaerekata Teoso nireẽkiti akamini?

29 Xesosi apakapapiretari:
―Teoso paniãtakiti apiari ia: “Isaeo tõpa auakani, hĩkenakota. Ateosone Apiananiri iua. Iuananira Teoso txaua. 30 Pitiretariko Apiananiri piTeosone, ikinipoko pinireẽkitiã, ikini pãkixinireẽ, ikinipoko pixinikakitiã, ikini pitaparaxinireẽ pakini.” 31 Ãtipekana Teoso paniãtakiti apiari ia: “Piteka pitiretiniãua atokotxikana, pitiretariko ãti.” Iuananira Teoso paniãtakiti ipi apiari txaua —itxa Xesosi.

14.10-11
Xotasi Mĩkapiritiniri Xesosi
(Mateo 26.14-16; Arókasi 22.7-16, 21-23; Xoão 13.21-30)
10 Tosi pakini Xesosi moianariakori. Imoianari Xotasi inakori sari sasetotxi auĩteakorimoni. Imisãkiretana ninoa Xesosi imĩkapiritini ĩkapani, ninoamoni isikiniri ĩkapani. 11 Ikenakotakasaakirina Xotasi sãkire, ipoxokoniuatana. Isikaenetarona txineiro iuamoni. Eereka Xotasi iãtapari Xesosi imĩkapiritini õti.

14.44-46
44 Xotasi mitxipeka sãpiretari kikiakori:
―Nota apitxokakiti Xesosipitikarako iua. Iuasaaki himaĩkapekariko. Erepaniko hanikasaakiri, imamitekakani ĩkapani —itxa.

45 Xotasi apokasaaki, isakatapitipori Xesosimoni. Akiritari:
―Koerekareri. Inakasaakipeka apitxoka itxari.

46 Inakasaakipeka kikiakori maĩka, anika itxarina Xesosi.

15.6-15
Xesosi Okiko Nirekiko
(Mateo 27.15-26; Arókasi 23.13-25; Xoão 18.38b-19.16)
6 Páskoa kiiniriti auakasaaki, Pirato itotari isikakiniri kateia ãki auakari kãkiti nireẽkiti. 7 Iuasaaki Xesosi maĩkikosaaki, Pahapasi inakori aua kateia ãki. Iua Pahapasi apanakini kateia ãki auakanikata okaniuatapeka Homanoakori inaiatakasaakina. 8 Pirato sãkirauatakasaaki Xesosikata, kãkitipokoni apoka Piratomoni. ―Kateia ãki auakari pisikaka —itxarina.

9 Ininiã Pirato pimaãna:
―Hinirekatari nisikakiniri Xoteo auĩte hĩte ĩkapani? —itxana.

10 Pirato iteene imarotari sasetotxi auĩteakori sikari Xesosi iuamoni Xesosi ixikotinina xika. 11 Sasetotxi auĩteakori maasakana ninoa iuaã apotiitakaniua:
―Hamanaãri Pirato Pahapasi isikakini ĩkapani —itxana kãkitimoni.

12 Pirato iuaĩkana pimaãna:
―Natokopa nitxatari ia kiki Xoteo auĩte inakori? —itxa.

13 Akiripoakatana:
―Aamina ĩpiriãmitakari nopini hĩtokakitari —itxana.

14 Ininiã Pirato:
―Kixikapa? Maerekati !ikama —itxa. Apiata akiripoakatana:
―Aamina ĩpiriãmitakari nopini hĩtokakitari —itxakatana.

15 Ininiã Pirato sikakari Pahapasi ninoa ĩkapani, kotxi inirekari ikamapoxokonitinina ninoa kãkiti. Eereka ipaniãtari Xesosi xirokitatiko aãpitsaã. Eereka Pirato paniãtari sotatoakori tokakitiniri Xesosi aamina ĩpiriãmitakari nopini.

15.33-39
Xesosi Ipinini Pirena
(Mateo 27.45-56; Arókasi 23.44-49; Xoão 19.28-30)
33 Iuasaaki apaniãxiti ipiãka. Ikini itixitika piãka. Ipi ãti pakini oara ipiãka. 34 Ipi ãti pakini oara napa atoko Xesosi akiripoakata:
―Erii, Erii, aremaa sapakatanii —itxa. Ia atatsopatakari sãkireẽ: “NiTeosone, niTeosone, kinirepa pitakanapano?” itxa.

35 Kãkiti iuaã auakani kenakotari akirinãtini. ―Hĩkenakota. Akirinãtari Eríasi —itxana.

36 Iuasaakipeka kiki ina katimariã. Iãkari mapoa atoko inakari iãriã katxioãrimoni, aãke mapotõkire taka itxari, sika itxari Xesosi iãtini ĩkapani. ―Mitxipanikako. Maiãtapari. Atauako Eríasi makatxakatapaniri Xesosi —itxana.

37 Xesosi itapararitika akiripoakata, eereka ipĩpe itxa. 38 Iuasaakipeka mãkatxi mata Teoso misãkiretiko aikoti ãki arõkakari tsorakita. Itano itsorakita. Ixitipeka apoka. Mitxi iua mãkatxi mata !auiritari kãkiti ĩroini Teosonani Auini Pakitaãtaã. 39 Sotatoakori auĩte aua aamina ĩpiriãmitakari apisatoõ. Ikenakotari Xesosi akiritini. Itikari ipinini. ―Atãopitikara Teoso ãkiri itxaua ia kiki —itxa.

15.42-46
Xesosi Ikatiko Pirena
(Mateo 27.57-61; Arókasi 23.50-56; Xoão 19.38-42)
42 Ikara õti, Xesosi ipinini õti, kãkiti parĩkauatini õti, kãkiti tomatini õti apisapanika, iuasaaki kikatatikipeka. 43 Iuasaaki Xosee inakori, Arimateia sitatxitikiri, sari Piratomoni. Iua Xosee Xoteo auĩte apanakinikata. Ikinimane paxitari iua. Iua apaka iãtapari Teoso ikinimane auĩte ininiua õti apokini. Itaparaxinireritika Piratomoni isa, amanaã itxari Xesosi ĩto. 44 Ininiã Pirato ãkixinireẽ:
―Atauako patimari Xesosi ipinini? —itxa. Ininiã ipĩkapiretari sotatoakori auĩte. Iua apokasaaki Pirato pimaãri:
―Atauako Xesosi ipĩpeka? —itxa.

45 Ininiã iua:
―Ari, ipinapitipeka —itxari. Ininiã Pirato:
―Panikaikari iĩto —itxari Xoseemoni.

46 Iuasaaki Xosee amotari mãkatxi mata erekari, arínio inakori. Eereka imakatxakari Xesosi ĩto. Iapirikari iĩto mãkatxi mataã, anika itxari akauari irikomoni. Kai kisakakori ãki ieretakari Xesosi ĩto. Eereka kai mitapoari ikatika, tota itxari iriko.

16.1-7
Xesosi Iuaĩkana Auãki Inini
(Mateo 28.1-8; Arókasi 24.1-12; Xoão 20.1-10)
1 Tomatiko õti xipoka atoko mapiãnikata, ipi ãto pakini sito amotaro kamariãro, Xesosi ĩto ikamamaritinina ĩkapani, Maria Matarenama, Saromeema, Maria Txiako inoroma pakini. 2 Katimatinĩkata, tomĩkosaaki, ĩkanõkapanika, atokatxi pokĩkasaaki, ninoa sari akauarimoni. 3 Kimaporiã isikasaakina, isãkirauaãpotana:
―Kipa makatxakinaua kai auĩte iriko tore? —itxaãpotana. Amaripokori iua kai. 4 Iuaã apokasaakina, atamatarina. Kai makatxakapeẽkaika. 5 Ininiã ĩroãna iriko ãki. Atamatarina ãtokori topãkanãta ikikomoni. Imãka ĩtanori, kasarori. Ininiã ninoa tikoka.

6 Ininiã iua:
―!Hĩtikokape. Hĩte nitanãtari Xesosi Nasareekiri, aamina ĩpiriãmitakari nopini tokakitakori. Õkitikapekaua iua. !Auaika uai. Hãtamata. Mitxi itakarina iĩto uai. 7 Hĩsipeka. Hĩsãpiretari Petro, apanakini Xesosi moianariakori pakini: “Xesosi sapanikako hĩte apisa Kariréiamoni. Iuaã hĩte aõkitari iua, kotxi ipinaka apisapanika isãpiretapekari ikara hĩtemoni,” —itxana ninoa.

16.15-16
15 Iposo atoko Xesosi txana:
―Ikini itixiti hĩsako. Hĩsãpiretariko Teoso iokanapirena erekari ikinimanemoni. 16 Teoso sãkire auiãkari patxisatakori, iuarako sari Teoso tixinemoni. Teoso sãkire mauikakati, Teoso misiritapikariko.

16.19-20
Xesosi Anikaãka Teoso Tixinemoni
(Arókasi 24.50-53; Átosi 1.6-11)
19 Imoianariakori imisãkiretanapaka atoko, Xesosi anikaãka Teoso tixinemoni. Iuaã iua topãka Teoso kikomoni. 20 Xesosi moianariakori eereka isipekana, Teoso sãkire ikini aapokotxiti auakani isãpiretinina ĩkapani. Apiananiri moianatana. Apiananiri sikaposotiiretana ninoa, ininiã apanakini imarotari ninoa sãpiretakiti atão inini. Ameẽ.